Chronische ziekten kunnen ontstaan omdat je darmmicrobioom hongerig is

Dieetgerelateerde chronische ziekten hebben in de VS een kritiek punt bereikt.¹⁾EXECUTIVE SUMMARY: Biden-⁠Harris Administration National Strategy on Hunger, Nutrition, and Health. The White House, September 27, 2022 Bijna de helft van de bevolking heeft prediabetes of diabetes.²⁾National Diabetes Statistics Report. Center of Disease Control Meer dan 40% heeft overgewicht of obesitas.³⁾Adult Obesity Facts. Center of Disease Control Eén op de negen mensen die ouder zijn dan 65 heeft de ziekte van Alzheimer,⁴⁾2023: ALZHEIMER’S DISEASE – FACTS AND FIGURES. Alzheimer’s Association en wetenschappers onderzoeken de mogelijke rol van voeding bij de ontwikkeling hiervan.⁵⁾Kellar D. Brain insulin resistance in Alzheimer’s disease and related disorders: mechanisms and therapeutic approaches. https://doi.org/10.1016/S1474-4422(20)30231-3. Slechte voeding wordt ook met een slechte geestelijke gezondheid,⁶⁾Penny M Kris-Etherton, Kristina S Petersen, Joseph R Hibbeln, Daniel Hurley, Valerie Kolick, Sevetra Peoples, Nancy Rodriguez, Gail Woodward-Lopez, Nutrition and behavioral health disorders: depression and anxiety, Nutrition Reviews, Volume 79, Issue 3, March 2021, Pages 247–260, https://doi.org/10.1093/nutrit/nuaa025 cardiovasculaire ziekte,⁷⁾Lichtenstein A et.al. 2021 Dietary Guidance to Improve Cardiovascular Health: A Scientific Statement From the American Heart Association. https://doi.org/10.1161/CIR.0000000000001031 en kanker in verband gebracht.⁸⁾Diet. National Cancer Institute Dieet was voor bijna 1 op de 5 sterfgevallen in de VS verantwoordelijk⁹⁾Why Good Nutrition is Important. Center for Science in the Public Interest. https://www.cspinet.org/eating-healthy/why-good-nutrition-important en was in 2016 in totaal voor meer dan 140 miljard dollar voor de uitgaven aan gezondheidszorg in de VS verantwoordelijk.¹⁰⁾Bolnick H et.al. Health-care spending attributable to modifiable risk factors in the USA: an economic attribution analysis. https://doi.org/10.1016/S2468-2667(20)30203-6

Hoewel de buikomvang alsmaar toeneemt, toont onderzoek aan dat het darmmicrobioom – de bacteriën die in ons spijsverteringskanaal leven – en de energieproducerende compartimenten van cellen, de mitochondriën, naar voedingsstoffen hunkeren die in het Amerikaanse dieet ontbreken.

Ik ben een medisch wetenschapper en gastro-enteroloog die al meer dan 20 jaar bestudeert hoe voeding het darmmicrobioom en de gezondheid van het hele lichaam kan beïnvloeden. Het ultrabewerkte voedsel dat een steeds groter deel van het Amerikaanse dieet uitmaakt¹¹⁾Filippa Juul, Niyati Parekh, Euridice Martinez-Steele, Carlos Augusto Monteiro, Virginia W Chang, Ultra-processed food consumption among US adults from 2001 to 2018, The American Journal of Clinical Nutrition, Volume 115, Issue 1, 2022, Pages 211-221, https://doi.org/10.1093/ajcn/nqab305.heeft vitale voedingsstoffen uit voedsel verwijderd. Het toevoegen van deze voedingsstoffen kan voor de gezondheid belangrijk zijn, onder andere door het voeden van het microbioom en de mitochondriën die het voedsel in brandstof omzetten.

Je gezondheid is wat je eet

Onderzoek heeft consequent aangetoond dat het mediterrane dieet en andere volwaardige voedingspatronen met een betere gezondheid en een langer leven geassocieerd worden,¹²⁾Hui Duan, Jiani Pan, Min Guo, Jinwei Li, Leilei Yu, Liuping Fan, Dietary strategies with anti-aging potential: Dietary patterns and supplements, Food Research International, Volume 158, 2022, 111501, https://doi.org/10.1016/j.foodres.2022.111501. en ultrabewerkte voedingsmiddelen en dranken zoals frisdrank, chips en fastfood aan slechte gezondheidsresultaten zoals diabetes, hart- en vaatziekten, kanker en andere ziekten gekoppeld worden.¹³⁾Zhang Y, Giovannucci E. Ultra-processed foods and health: a comprehensive review. https://doi.org/10.1080/10408398.2022.2084359

Maar het is een uitdaging om het dieet van een individu, laat staan van een bevolking, te verbeteren. Volwaardige voeding is soms minder comfortabel en minder smakelijk voor moderne levensstijlen en voorkeuren. Bovendien kan voedselverwerking nuttig zijn omdat het bederf voorkomt en de houdbaarheid verlengt.¹⁴⁾Processed Foods and Health. Harvard School of Public Health Het verwerken van hele granen verlengt de houdbaarheid doordat de kiem en de zemelen, die anders snel bederven, verwijderd worden. Langdurige opslag van betaalbare calorieën heeft aan het probleem van voedselonzekerheid geholpen, wat een belangrijke uitdaging op het gebied van de volksgezondheid betekend.

Een groot deel van de gesprekken over voeding is gericht op wat je moet vermijden: toegevoegde suikers en geraffineerde koolhydraten, sommige vetten, zout en additieven. Maar hoewel de moderne voedselverwerking de concentratie van sommige voedingsstoffen verhoogt, heeft het andere belangrijke voedingsstoffen verwijderd, wat op lange termijn de gezondheid kan schaden.¹⁵⁾Mozaffarian, D. Dietary and policy priorities to reduce the global crises of obesity and diabetes. Nat Food 1, 38–50 (2020). https://doi.org/10.1038/s43016-019-0013-1 Net zo belangrijk is wat je terug moet toevoegen aan je dieet: vezels, fytonutriënten, micronutriënten, tekort aan vetten en gefermenteerde voedingsmiddelen.¹⁶⁾Serrano JCE, Cassanye A, Martín-Gari M, Granado-Serrano AB, Portero-Otín M. Effect of Dietary Bioactive Compounds on Mitochondrial and Metabolic Flexibility. Diseases. 2016; 4(1):14. https://doi.org/10.3390/diseases4010014

Slechts 5% van de Amerikaanse bevolking krijgt voldoende voedingsvezels binnen, een prebiotische voedingsstof die met de stofwisseling, het immuunsysteem en de neurologische gezondheid in verband wordt gebracht.¹⁷⁾Quagliani D, Felt-Gunderson P. Closing America’s Fiber Intake Gap: Communication Strategies From a Food and Fiber Summit. American Journal of Lifestyle Medicine. 2017;11(1):80-85. doi:10.1177/1559827615588079 Amerikanen hebben waarschijnlijk ook een tekort aan fytonutriënten, kalium en bepaalde gezonde vetten die met lagere percentages hart- en vaatziekten en kanker in verband worden gebracht.

Fermentatie is een natuurlijke versie van voedselverwerking en creëert voedsel met natuurlijke conserveringsmiddelen, smaken en vitaminen. Recent onderzoek suggereert dat gefermenteerd voedsel de diversiteit van het darmmicrobioom kan verbeteren en systemische ontstekingen kan verminderen.¹⁸⁾Wastyk, Hannah C. et al. Gut-microbiota-targeted diets modulate human immune status. https://doi.org/10.1016/j.cell.2021.06.019

Door te weten welke bioactieve voedingsstoffen aan ziekten bijdragen, kunnen zowel individuen als instituten diëten en voedingsmiddelen ontwikkelen die op verschillende gezondheidstoestanden, economische beperkingen en smaakvoorkeuren zijn afgestemd. Het kan ook helpen om voedingsstoffen op een vertrouwd manier voor de moderne smaakpapillen te verbeteren die handig, betaalbaar is.

Info over microbiomen en mitochondriën

Inzicht krijgen in de manier waarop voedingsstoffen het darmmicrobioom en de mitochondriën beïnvloeden, kan helpen bepalen welke ingrediënten aan het dieet moeten worden toegevoegd en welke moeten worden getemperd.

In je darmen zetten bacteriën onverteerde bioactieve voedingsstoffe in biochemische signalen om die darmhormonen stimuleren om de spijsvertering te vertragen.¹⁹⁾Zhang, Lin et al. Butyrate in Energy Metabolism: There Is Still More to Learn. Trends in Endocrinology & Metabolism, Volume 32, Issue 3, 159 – 169. https://doi.org/10.1016/j.tem.2020.12.003 Deze signalen reguleren vervolgens ook het immuunsysteem, bepalen hoeveel energie van het lichaam naar ontstekingen gaat om infecties en cognitie te bestrijden,²⁰⁾Zhy Y et al. Interactions Between Intestinal Microbiota and Neural Mitochondria: A New Perspective on Communicating Pathway From Gut to Brain. https://doi.org/10.3389/fmicb.2022.798917 beïnvloedt de eetlust en zelfs de stemming.²¹⁾Philippe C, Szabo de Edelenyi F, Naudon L, Druesne-Pecollo N, Hercberg S, Kesse-Guyot E, Latino-Martel P, Galan P, Rabot S. Relation between Mood and the Host-Microbiome Co-Metabolite 3-Indoxylsulfate: Results from the Observational Prospective NutriNet-Santé Study. Microorganisms. 2021; 9(4):716. https://doi.org/10.3390/microorganisms9040716

De biochemische signalen van het microbioom reguleren in veel celtypen ook de groei en functie van energieproducerende mitochondriën, waaronder die in vet, spieren, het hart en de hersenen.²²⁾Chartoumpekis D et al. Microbiota and mitochondria: Impact on cell signaling, physiology, and disease. https://doi.org/10.3389/fmicb.2022.1056499 Wanneer deze signalen in onbewerkte diëten ontbreken, functioneren de mitochondriën minder goed,²³⁾Serrano JCE, Cassanye A, Martín-Gari M, Granado-Serrano AB, Portero-Otín M. Effect of Dietary Bioactive Compounds on Mitochondrial and Metabolic Flexibility. Diseases. 2016; 4(1):14. https://doi.org/10.3390/diseases4010014 en hun ontregeling wordt met obesitas in verband gebracht,²⁴⁾Cunarro J et al. Hypothalamic Mitochondrial Dysfunction as a Target in Obesity and Metabolic Disease. https://doi.org/10.3389/fendo.2018.00283 diabetes,²⁵⁾Domenico S et al. Mitochondrial (Dys)function and Insulin Resistance: From Pathophysiological Molecular Mechanisms to the Impact of Diet. https://doi.org/10.3389/fphys.2019.00532 ziekte van Alzheimer,²⁶⁾Wang, W., Zhao, F., Ma, X. et al. Mitochondria dysfunction in the pathogenesis of Alzheimer’s disease: recent advances. Mol Neurodegeneration 15, 30 (2020). https://doi.org/10.1186/s13024-020-00376-6 stemmingsstoornissen²⁷⁾Giménez-Palomo A et al. The Role of Mitochondria in Mood Disorders: From Physiology to Pathophysiology and to Treatment. https://doi.org/10.3389/fpsyt.2021.546801 en kanker.²⁸⁾Zong, Wei-Xing et al. Mitochondria and Cancer. https://doi.org/10.1016/j.molcel.2016.02.011 Een beter begrip over hoe voeding de functie van de microbioom-mitochondria-as zou kunnen verbeteren, zou een manier kunnen zijn om de last van chronische ziekten te verminderen.²⁹⁾Damman C. Perspective: Nutrition’s Next Chapter – Bioactive Gaps & the Microbiome-Mitochondria Axis. https://doi.org/10.1016/j.advnut.2023.03.016

De Griekse arts Hippocrates, die als de vader van de geneeskunde wordt beschouwd, heeft eens gezegd: “Laat voeding uw medicijn zijn”, en steeds meer onderzoek wijst inderdaad erop dat voeding een medicijn kan zijn. Ik geloof dat het benadrukken van het verband tussen voeding, gezondheid, het microbioom en de mitochondriën de samenleving kan helpen een mooie toekomst te creëren waarin gezond ouder worden niet onvermijdelijk is.

Blijf geinformeerd

Meld je aan voor onze nieuwsbrief en blijf op de hoogte over je gezondheid

Nu aanmelden!

This article is republished from The Conversation under a Creative Commons license. Read the original article.

Christopher Damman

Christopher Damman, M.D., is een gecertificeerd gastro-enteroloog bij het Digestive Health Center van het University of Washington Medical Center en universitair hoofddocent gastro-enterologie en geneeskunde aan de Universiteit van Washington. Hij heeft een bijzondere interesse in het microbioom en functionele voeding, en hij onderzoekt deze thema’s als hoofdredacteur bij Gut Bites MD.